18 november 2026
algemene indruk
Na een succesvolle eerste editie in 2025 werd de oproep dit jaar nogmaals uitgezet. Opnieuw ging het om praktijken die bijdragen aan een langzamere, zorgvuldige en bewustere omgang met digitale middelen, zoals regeneratieve werkwijzen, degrowth-principes, low-tech oplossingen en hergebruik van hardware. De commissie vond de aanvragen van een hoog niveau en zag voorzichtig een aantal nieuwe denkrichtingen ontstaan.
Ook dit jaar was een opvallend deel van de aanvragen gericht op commoning: een gemeenschap die een eigen digitale infrastructuur beheert en samen de beslissingen hierover neemt. Ook zag de commissie deze ronde projecten die zoeken naar lokale, kleinschalige alternatieven voor AI. Volgens de commissie laat dit zien dat het veld een stap heeft gezet in het nadenken over AI en duurzaamheid. Deze projecten hebben een heel concrete toepassing en worden samen met de betrokken gemeenschap ontwikkeld, waardoor ze een voorbeeld kunnen zijn voor anderen.
Daarnaast waardeerde de commissie projecten die kennis toegankelijk maken voor een breed publiek, bijvoorbeeld in de vorm van een publicatie of een publieksgerichte ervaring. En ze was enthousiast over projecten met een speelse, poëtische of juist uitgesproken activistische aanpak. Vooral projecten waarin thema’s als arbeid en zorg consequent terugkomen in zowel de inhoud, de vorm als de werkwijze sprongen eruit. Ook werd er in meerdere voorstellen aandacht besteed aan niet-menselijke perspectieven en het beschermen van biodiversiteit.
Tegelijk constateerde de commissie dat een deel van de voorstellen nog erg verkennend van aard was, zonder heldere keuzes of voldoende vooronderzoek. Ook bleven sommige projecten steken in het zichtbaar maken van de milieu-impact van technologie, zonder zicht te bieden op een alternatieve denk- of werkwijze. Daarnaast merkte de commissie op dat niet alle aanvragers voldoende reflecteerden op hun eigen positie, of te sterk op hun eigen gemeenschap gericht bleven.
De voorstellen zijn beoordeeld door een externe selectiecommissie bestaande uit Leanne Wijnsma, Chris Julien, Klaas Kuitenbrouwer en Fieke Jansen.
selectie
Enkele opvallende projecten zijn: