Aanpassingen subsidieregelingen 2026

In 2026 werkt het Stimuleringsfonds aan een aanpassing van de regelingen voor vormgeving en digitale cultuur en wordt er tijdelijk anders omgegaan met de bestaande regelingen. We doen dat omdat de regelingen voor deze vakgebieden sterk worden overvraagd. Ook pakt de in 2025 geïntroduceerde werkwijze met maximalisering van het aantal te behandelen aanvragen op verschillende punten niet goed uit. Hoofd subsidies Joris van Ballegooijen licht toe wat dit voor komend jaar betekent.

Wat gaat er veranderen?

‘De belangrijkste verandering is dat er in 2026 voor de vakgebieden vormgeving en digitale cultuur geen nieuwe rondes openen van de Startregeling creatieve industrie. Van de Regeling Vormgeving en de Regeling Digitale cultuur zullen er elk twee aanvraagrondes zijn in plaats van de gebruikelijke drie, waarvan de eerste eind februari en de tweede half augustus is. Het budget dat het fonds voor deze vakgebieden in de Startregeling had gereserveerd, wordt deels toegevoegd aan de rondes van Vormgeving en Digitale cultuur. Met een ruimer budget kunnen er binnen die rondes meer projecten worden ondersteund. Ook het budget van de Open Oproep Professionalisering en praktijkontwikkeling wordt verruimd om de ontwikkeling van makers extra te stimuleren. Ondertussen werken we in 2026 aan een structurele aanpassing van de regelingen voor vormgeving en digitale cultuur. Deze aanpassing wordt vanaf 2027 ingevoerd.’

Waarom is aanpassing nodig?

‘In de afgelopen jaren heeft het Stimuleringsfonds de druk op de regelingen voor vormgeving en digitale cultuur steeds meer zien toenemen, terwijl het beschikbare budget niet evenredig is meegestegen. Voor de nieuwe beleidsperiode, die in 2025 startte, kozen we er bewust voor om ons subsidieaanbod voor deze vakgebieden breed te houden, met zowel een Startregeling voor kleine, experimentele projecten en de regelingen Vormgeving en Digitale cultuur voor grotere projecten. Om de regelingen uitvoerbaar te houden, besloten we elke ronde slechts een maximumaantal aanvragen in behandeling te nemen en door de commissies te laten beoordelen. De aanvragen werden op volgorde van indienen in behandeling genomen.

Nu we hier een jaar mee hebben gewerkt, moeten we concluderen dat de werkwijze niet houdbaar is voor de omvang van de vraag. Het first come, first served-principe zorgt voor grote druk bij aanvragers. Direct na opening is er een piekbelasting op het aanvraagsysteem, soms met verstoring tot gevolg. Daarbij zijn de regelingen razendsnel vol en vissen veel aanvragers achter het net, ondanks een goede voorbereiding. De technische verstoring van het aanvraagsysteem heeft zich in 2025 bij meerdere rondes voorgedaan en leidt ertoe dat we geen gelijk speelveld kunnen garanderen. Dat is onwenselijk en vraagt om andere keuzes.’

In de afgelopen jaren heeft het Stimuleringsfonds de druk op de regelingen voor vormgeving en digitale cultuur steeds meer zien toenemen, terwijl het beschikbare budget niet evenredig is meegestegen.

En waarom zijn er voor Vormgeving en Digitale cultuur volgend jaar dan geen drie maar twee aanvraagrondes?

‘Dat hangt samen met de technische storingen die zich hebben voorgedaan. De conclusie dat we geen gelijk speelveld kunnen garanderen, is getoetst bij de bezwaarcommissie, die dit bevestigde. Als gevolg daarvan hebben we besloten om dit voor de derde rondes van 2025 van Vormgeving en Digitale cultuur en de Startregeling zo goed mogelijk te repareren. Dat doen we door de aanvragen die op de eerste dag van opening van de ronde zijn ingediend allemaal in behandeling te nemen en niet alleen de eerste vijftig zoals in de regeling staat. De besluiten daarop volgen in 2026.’

Blijft het fonds wel werken met maximumaantallen te behandelen aanvragen?

‘Ja, dat blijven we doen. Het is simpelweg niet haalbaar om alle aanvragen die worden ingediend te behandelen. Daarvoor hebben we niet voldoende medewerkers en adviseurs beschikbaar. Het fonds heeft niet voldoende financiële middelen om die capaciteit te vergroten. Wat we in 2026 wel aanpassen is het first come, first served-principe. In plaats daarvan gaan we werken met een objectieve loting onder toezicht van een notaris. We verwachten dit te kunnen invoeren in februari. Daarmee vervalt de tijdsdruk op het indienen van een aanvraag en is het speelveld gelijk omdat iedere aanvrager met loting dezelfde kans heeft. Behalve voor de regelingen Vormgeving en Digitale cultuur zal de loting ook worden ingevoerd bij de andere projectregelingen waar een maximumaantal aanvragen wordt gehanteerd. Dat zijn de Regeling Architectuur, de Startregeling creatieve industrie – Architectuur en de Regeling Internationalisering ontwerpsector.

Daarnaast worden de voorwaarden voor het indienen van een aanvraag enigszins aangescherpt. Voor de bovengenoemde regelingen geldt in 2026 dat bij aanvragen boven de € 25.000 ondertekende intentieverklaringen voor fase I verplicht worden. Dit betekent dat voor projecten waarin geen sprake is van een samenwerking maximaal € 25.000 kan worden aangevraagd.’

In plaats van het 'first come, first served'-principe, gaan we vanaf het voorjaar werken met een objectieve loting. Daarmee vervalt de tijdsdruk op het indienen van een aanvraag.

Hoe komt het fonds tot die structurele aanpassing voor 2027?

‘Zoals gezegd is daar tijd voor nodig zodat we op basis van data en in dialoog met het veld – adviescommissies en aanvragers – tot een passend alternatief kunnen komen. We vinden het heel belangrijk om het veld te betrekken, juist omdat we voor de opgave staan inhoudelijke keuzes te maken en ons subsidieaanbod op een aantal punten te versmallen. Het doel is natuurlijk het veld daar te blijven stimuleren waar de meeste impact kan worden gemaakt, passend bij de ontwikkeling van de vakgebieden. De feedback die we daarvoor vanuit het veld nodig hebben, zullen we naar verwachting in het eerste kwartaal ophalen. We houden iedereen daarover via de website en nieuwsbrief op de hoogte.’

Spreekuur

Heb je vragen over bovenstaande aanpassingen? Op maandag 22 december 2025 organiseren we van 15.00 – 16.00 uur een online spreekuur. Een overzicht van de openings- en sluitingsdata voor 2026 vind je in dit nieuwsbericht.